Կոնգրեսը պետք է Սոմալիլենդը ընդունի ոչ միայն որպես պաշտպանական գործընկեր, այլև որպես բնապահպանական առաջատար
Սոմալիլենդի կառավարությունն ապահովում է, որ երկրի կենդանական աշխարհը մնա Աֆրիկայի եղջյուրի ամենաբազմազաններից և ամենաառողջներից մեկը
Մայքլ Ռուբինը մասնագիտացած է Իրանի, Թուրքիայի և Աֆրիկայի եղջյուրի հարցերում։ Նրա կարիերան ներառում է աշխատանք Պենտագոնում՝ որպես պաշտոնյա, դաշտային փորձառություն Իրանում, Եմենում և Իրաքում, ինչպես նաև շփումներ «Թալիբանի» հետ մինչև սեպտեմբերի 11-ը։ Պարոն Ռուբինը ներդրում է ունեցել նաև ռազմական կրթության ոլորտում՝ ԱՄՆ ռազմածովային ուժերի և ծովային հետևակի ստորաբաժանումներին դասավանդելով տարածաշրջանային հակամարտությունների և ահաբեկչության մասին։ Նրա գիտական աշխատանքները ներառում են մի շարք կարևոր հրապարակումներ, այդ թվում՝ “Dancing with the Devil” («Պարելով սատանայի հետ») և “Eternal Iran” («Հավերժական Իրան»)։ Ռուբինը Յեյլի համալսարանում ստացել է պատմության դոկտորի և մագիստրոսի աստիճաններ, ինչպես նաև կենսաբանության բակալավրի աստիճան։
Նախագահ Աբդիրահման Մոհամեդ Աբդուլլահի «Իրրոն» Վաշինգտոն է ժամանել 2026 թվականի սեպտեմբերի 5-ին՝ մեկնարկելով գրեթե երեքշաբաթյա այց, որի ընթացքում հանդիպումներ է ունենալու ԱՄՆ քաղաքականություն մշակողների և ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի շրջանակում հավաքված համաշխարհային առաջնորդների հետ, ելույթ է ունենալու կիրառական քաղաքականության հետազոտական կազմակերպություններում և հանդիպելու է ԱՄՆ-ում Սոմալիլենդի սփյուռքի ներկայացուցիչների հետ։
Հանրապետականները համախմբվել են Սոմալիլենդի գործի շուրջ։ 2023 թվականին նրանք կարողացան Սոմալիլենդը ներառել Ազգային պաշտպանության լիազորությունների մասին 2023 թվականի ակտում՝ պարտավորեցնելով ոչ այնքան պատրաստակամ ԱՄՆ Պետական դեպարտամենտին զեկուցել այդ ապագա պետության հետ հարաբերությունների մասին։ Հանրապետականները նախ ողջունեցին Թայվանի մերձեցումը Սոմալիլենդի հետ, ապա՝ 2025 թվականի դեկտեմբերի 26-ին, Իսրայելի պաշտոնական ճանաչումը։ Առաջադիմականները, սակայն, ավելի քիչ խանդավառություն են ցուցաբերել չորս պատճառով՝ չափազանց շատերը Սոմալիլենդը դիտարկում էին որպես հանրապետականների նախագիծ, հենվում էին Մինեսոտայից դեմոկրատ կոնգրեսական Իլհան Օմարի դիրքորոշման վրա, որը սերում է իսահակներին մրցակից կլանից, Իսրայելի միայնակ ճանաչումն ու կեղծ լուրերն այն մասին, թե Սոմալիլենդը կհյուրընկալի տեղահանված գազացիներին, հակադրել են պաղեստինամետ առաջնորդներին, իսկ դեմոկրատների ծրագրային հարթակն ու օրակարգը առաջնահերթ չէին դարձնում այն ռազմական ու անվտանգային փաստարկները, որոնք ներկայացվում էին ԱՄՆ-ի կողմից ճանաչման օգտին։
Սակայն ընդհանուր առաջադիմականությունից և կանանց հզորացմանը միտված ջանքերից զատ՝ դեմոկրատները շատ բան ունեն արժևորելու Սոմալիլենդի բնապահպանության և պահպանության նախաձեռնություններում, որոնցում այն՝ Նամիբիայի և Ռուանդայի կողքին, դարձել է մայրցամաքի առաջատարը։ Կարևոր է նաև, որ դա անում է սկզբունքայնությունից ելնելով՝ առանց զբոսաշրջությունից էական եկամտի կամ արտաքին օգնության։ Թեև քննադատները երբեմն պնդում են, թե Սոմալիլենդը պարզապես Արաբական Միացյալ Էմիրությունների անջատողական նախագիծն է, շրջակա միջավայրի և կլիմայի փոփոխության նախկին նախարար Շուկրի Հաջի Իսմայիլ Բանդարեն (Shukri Haji Ismail Bandare) հաճախ չեզոքացնում էր էմիրաթական ճնշումը՝ որսագողերին և վայրի բնության մաքսանենգներին ազատ արձակելու պահանջների հարցում։
Սոմալիլենդի հաջորդական վարչակազմերը հատկապես կարևորել են չիթաների պահպանությունը՝ մաքսանենգներից փրկելով ձագերին և նոր կենտրոնում հազարավոր ակրեր հատկացնելով կենդանու վերականգնմանը, որը պաշտոնապես դասակարգված է որպես խոցելի՝ այն կարգավիճակը, որը անմիջապես հաջորդում է «վտանգված» խմբին։ Վերջերս չիթաների պահպանության տարածք այցելության ժամանակ, որը գտնվում է մայրաքաղաք Հարգեյսայից մեկ ժամվա ճանապարհի վրա, ես տեսա չիթաների մի քանի խումբ և հանդիպեցի որոշ անասնաբույժների, այդ թվում՝ ամերիկացիների, որոնք պարբերաբար արյան նմուշներ են վերցնում, կղանքի նմուշառում անում և այլ բժշկական միջամտություններ իրականացնում՝ համոզվելու համար, որ Սոմալիլենդի կենդանական աշխարհը շարունակում է մնալ Աֆրիկայի եղջյուրի ամենաբազմազաններից և ամենաառողջներից մեկը։
Ես զրուցեցի Իրրոյի, նախկին նախագահ Մուսա Բիհիի և այլ պաշտոնյաների հետ, որոնք համակարծիք են Աֆրիկայի եղջյուրում ազգային պարկ ստեղծելու տեսլականի շուրջ՝ մրցակցելու Սերենգետիի և Հարավային Աֆրիկայի պարկերի հետ։
Երաշտի ու սովի տարբերությունը պակաս չափով է որոշվում բնությամբ, քան՝ պետության կառավարման կարողություններով։ Սոմալիլենդը կարողանում է երաշտը հաղթահարել առանց սովի, քանի որ նրա ժողովրդավարական կառավարությունը պաշտպանում է ջրատար հորիզոնները և խստացրել է պայքարը կլիման ավերող փայտածուխի առևտրի դեմ, որից Սոմալին շահույթ է ստանում՝ թփեր ու ծառեր այրելով, նույնիսկ այն դեպքում, երբ անապատացումն ընդլայնվում է։
ԱՄՆ-ի ամենաուժեղ արտաքին քաղաքականությունը միշտ երկկուսակցական է։ Նախագահ Ռոնալդ Ռեյգանի և Ներկայացուցիչների պալատի խոսնակ Թոմաս «Թիփ» Օ՛Նիլ կրտսերի ժամանակաշրջանում տարբեր կուսակցական բևեռներից եկած այս երկու առաջնորդները միշտ չէ, որ կիսում էին նույն շարժառիթներն ու շեշտադրումները, սակայն, այնուամենայնիվ, համագործակցում էին։
Հանրապետականները Սոմալիլենդում կարող են տեսնել ծայրահեղականության և Չինաստանի ներթափանցման դեմ հենակետ, իսկ դեմոկրատները՝ ժողովրդավարության և բնապահպանության փարոս։ Ոչ մեկը չպետք է Սոմալիլենդին դիտարկի բացառապես իսրայելա-պաղեստինյան քաղաքականության կամ այլ օրակարգերի պրիզմայով։ Միասին Սոմալիլենդը կարող է դառնալ այն հարցը, որի շուրջ բոլոր ամերիկացիները կրկին կարող են ընդհանուր հայտարար գտնել։
Ստացեք Միդլ Իսթ Ֆորումի վերլուծությունները էլեկտրոնային փոստով՝ բաժանորդագրվեք տեղեկագրին (անգլերեն)